نگاهی به دلایل علمی حواس‌پرتی در عصر تلفن‌های هوشمند

به گزارش خبرنگار پایش جنوب، پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد گسترش تلفن‌های هوشمند و فناوری‌های دیجیتال، شیوه تمرکز انسان را بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر قرار داده است.

بر اساس نتایج یک پژوهش، افراد به‌طور متوسط روزانه ۱۸۶ بار تلفن همراه خود را بررسی می‌کنند؛ یعنی تقریباً هر پنج دقیقه یک بار. این عادت، اگرچه برای بسیاری از کاربران طبیعی به نظر می‌رسد، اما از نگاه متخصصان یکی از مهم‌ترین عوامل کاهش تمرکز، افزایش استرس و افت بهره‌وری در زندگی روزمره است.

کارشناسان علوم شناختی معتقدند مغز انسان برای انجام هم‌زمان چند کار طراحی نشده است. برخلاف تصور رایج، ذهن به جای انجام هم‌زمان چند فعالیت، به سرعت میان آن‌ها جابه‌جا می‌شود و همین جابه‌جایی‌های مکرر باعث افزایش خطا، کاهش کیفیت کار و خستگی ذهنی می‌شود.

تحقیقات همچنین نشان می‌دهد تمرکز، نقش اساسی در یادگیری، خلاقیت، حل مسئله و تصمیم‌گیری دارد و هر بار که با یک پیام، اعلان یا تماس، رشته افکار فرد قطع می‌شود، مغز برای بازگشت به همان سطح تمرکز به زمان نیاز دارد؛ موضوعی که در طول روز، ساعت‌ها از بهره‌وری افراد را کاهش می‌دهد.

متخصصان برای مقابله با این وضعیت، چند راهکار ساده اما مؤثر را پیشنهاد می‌کنند. دور نگه داشتن تلفن همراه هنگام انجام کارهای مهم، خاموش کردن اعلان‌های غیرضروری، محدود کردن زمان حضور در شبکه‌های اجتماعی، بررسی ایمیل در زمان‌های مشخص به جای مراجعه مداوم، تعیین اهداف روزانه و انجام مهم‌ترین کارها در ساعات اوج تمرکز، از جمله توصیه‌های اصلی پژوهشگران است.

استراحت‌های کوتاه در طول روز، پیاده‌روی، حضور در محیط‌های سبز و حتی قرار دادن چند گیاه در فضای کار نیز از دیگر راهکارهایی است که می‌تواند به بازیابی تمرکز کمک کند. مطالعات نشان داده‌اند قرار گرفتن در طبیعت یا فضاهای آرام، فشار ذهنی را کاهش داده و توانایی تمرکز را افزایش می‌دهد.

پژوهشگران در عین حال تأکید می‌کنند نباید کاهش تمرکز را تنها به ضعف اراده افراد نسبت داد. بسیاری از شبکه‌های اجتماعی، اپلیکیشن‌ها و فناوری‌های دیجیتال به گونه‌ای طراحی شده‌اند که توجه کاربران را برای مدت طولانی حفظ کنند و آن‌ها را بارها به صفحه نمایش بازگردانند. به همین دلیل، ایجاد عادت‌های درست در استفاده از فناوری، بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کرده است.

در نهایت، متخصصان معتقدند بازگرداندن تمرکز از دست‌رفته، با تغییرات کوچک اما مستمر در سبک زندگی امکان‌پذیر است؛ تغییراتی که می‌تواند علاوه بر افزایش بهره‌وری، کیفیت یادگیری، آرامش روانی و روابط اجتماعی افراد را نیز بهبود ببخشد.

پایان/